Healthy Lifestyle Kij w mrowisko Odchudzanie Odżywianie Suplementacja

Jagody goji – superfood czy chwyt marketingowy? – część II

W pierwszej części artykułu w pełni wyczerpująco omówiony został skład i właściwości zdrowotne jagód goji. W drugiej odsłonie natomiast poruszona zostanie w głównej mierze kwestia wyników dotychczas przeprowadzonych badań klinicznych, oceniających wpływ konsumpcji jagód goji i/lub ich przetworów na parametry gospodarki węglowodanowej oraz lipidowej, a także wydatkowanie energii, masę ciała, obwód talii i ciśnienie tętnicze krwi.

Szerokie spektrum działania owoców Lycium barbarum - co na to badania kliniczne?

Nie ulega wątpliwości, że zwiększenie ilości wydatkowanej energii jest skuteczną strategią zapobiegania nadmiernej masie ciała. Badania na modelach zwierzęcych sugerują, że konsumpcja owoców Lycium barbarum prowadzi do nasilenia ekspresji genów związanych z metabolizmem energetycznym, takich jak UCP-1 (inaczej termogenina, cechuje się zdolnością do rozpraszania energii w postaci ciepła) i PGC1α (koaktywator biorący udział w utrzymaniu homeostazy metabolicznej) oraz aktywności brunatnej tkanki tłuszczowej [1, 2]. W 2011 roku w czasopiśmie Journal of American College of Nutrition ukazały się rezultaty jednego z pierwszych randomizowanych badań klinicznych (badanie pilotażowe) z udziałem bardzo małej grupy 8 zdrowych mężczyzn i kobiet (wyraźne ograniczenie tej próby klinicznej), które pokazują, że konsumpcja 120 ml soku z jagód goji przyczynia się do zwiększenia tempa przemiany materii (znacznie zwiększyło zużycie tlenu 1 i 4 godziny po spożyciu napoju) oraz zmniejszenia obwodu talii ( - 5,5 ± 0,8 cm po 14 dniach) w stosunku do grupy kontrolnej otrzymującej placebo [1].

Z kolei, w lutym obecnego roku w czasopiśmie Journal of Nutrition and Metabolism opublikowano wyniki kolejnego badania randomizowanego, krzyżowego z podwójnie ślepą próbą, w którym udział wzięło tym razem 17 zdrowych mężczyzn z nadwagą [2]. U badanych, wydatek energetyczny i współczynnik oddechowy RQ określono za pomocą metody kalorymetrii pośredniej przed i do 4 godzin po spożyciu posiłku, natomiast próbki krwi w celu oceny stężenia glukozy, triglicerydów i wolnych kwasów tłuszczowych, pobierano przed i po spożyciu posiłków w regularnych odstępach czasu. W niniejszym studium wykazano, iż pojedyncza dawka, wynosząca 25 g suszonych jagód goji nie miała znaczącego wpływu na poposiłkowy wydatek energetyczny, utlenianie substratów energetycznych, a także na stężenie markerów metabolizmu glukozy i lipidów u zdrowych mężczyzn z nadwagą.

Oprócz wspomnianej już przed momentem tegorocznej pracy z udziałem 17 mężczyzn, tylko w jeszcze jednym randomizowanym, kontrolowanym badaniu interwencyjnym postanowiono dotychczas ocenić czy w tym przypadku suplementacja diety kompleksem aktywnych polisacharydów z  jagód goji (LBP) może rzeczywiście zmniejszać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych w wyniku poprawy poposiłkowego stężenia lipidów i glukozy [3]. W trwającym 3 miesiące badaniu wzięło udział 67 pacjentów ze zdiagnozowaną w ostatnich 5 latach cukrzycą typu 2, którzy zostali losowo przydzieleni do dwóch grup: kontrolnej (30 osób, które otrzymywały dwa razy dziennie 1 kapsułkę placebo w postaci 300 mg celulozy mikrokrystalicznej) oraz badawczej (37 osób, którym podawano dwa razy dziennie 1 kapsułkę zawierającą 150 mg LBP i 150 mg celulozy mikrokrystalicznej). Po 3 miesiącach prowadzonego eksperymentu odnotowano, że w grupie suplementującej LBP poposiłkowe steżenie glukozy w surowicy krwi było na ogół znacząco obniżone, natomiast poziom cholesterolu frakcji HDL wyższy w porównaniu do grupy kontrolnej. Ponadto, wykazano bardziej wyraźne właściwości hipoglikemizujące kompleksu aktywnych polisacharydów z jagód goji u pacjentów, którzy nie przyjmowali żadnego leku obniżającego glikemię w porównaniu do pacjentów, którzy je stosowali.

Podsumowując, warto również wspomnieć, że w 2017 roku ukazała się metaanaliza, autorstwa chińskich uczonych, która uwzględniła 7 randomizowanych, kontrolowanych badań klinicznych z łącznym udziałem 548 uczestników, a jej celem było zbadanie wpływu suplementacji L. barbarum na czynniki ryzyka kardiometabolicznego [4]. Stwierdzono w niej, że stosowanie suplementów diety zawierających aktywne substancje naturalnie znajdujące się w jagodach goji (między innymi LBP) może przyczyniać się do znaczącego zmniejszenia stężenia glukozy na czczo oraz nieznacznego obniżenia stężenia cholesterolu całkowitego i triglicerydów we krwi. Nie odnotowano natomiast korzyści w odniesieniu do masy ciała i ciśnienia tętniczego krwi.

Podsumowanie

Z całą pewnością, jagody goji są owocami, które cechują się wysokim potencjałem antyoksydacyjnym i szerokim spektrum aktywności biologicznej. Pomimo, iż dobrze zaprojektowanych badań klinicznych oceniających wpływ jagód goji i/lub ich przetworów, w tym suplementów diety na szeroko pojęte zdrowie człowieka jest wciąż niewiele, to istnieją wstępne doniesienia, które wskazują na możliwe korzyści zdrowotne wynikające z regularnego włączania ich do diety, zwłaszcza w odniesieniu do poprawy funkcjonowania gospodarki węglowodanowej i lipidowej. Warto również zaznaczyć, że spożywanie jagód goji może wiązać się z wystąpieniem reakcji alergicznej, w tym wstrząsu anafilaktycznego u niektórych osób, natomiast składniki owoców mogą również wchodzić w interakcję z warfaryną, czyli lekiem zmniejszającym krzepliwość krwi [5].

O autorze

Mateusz Durbas

Mateusz Durbas

Jestem magistrem dietetyki o specjalności dietetyka kliniczna, a także autorem setek artykułów specjalistycznych, popartych dowodami naukowymi na temat żywienia i suplementacji w branżowych czasopismach oraz chętnie odwiedzanych przez entuzjastów zdrowego stylu życia portalach internetowych. Pasjonuję się szczególnie dietetyką kliniczną, sportową i psychodietetyką. Wszystko to jednak wywodzi się z mojego wieloletniego już zamiłowania do prowadzenia prozdrowotnego trybu życia opartego o świadome podejmowanie codziennych małych, a czasem poważnych decyzji. Współpracuję na co dzień ze swoimi podopiecznymi w poradni dietetycznej, zlokalizowanej w śródmieściu Krakowa, jak również prowadzę konsultacje żywieniowe w formie online z osobami z innej części Polski, a nawet zagranicy. Pomagam zarówno osobom aktywnym fizycznie w poprawie formy sportowej, jak i osobom z rozmaitymi dolegliwościami zdrowotnymi. Mam przyjemność również prowadzić rozmaite prelekcje z zakresu zdrowego stylu życia oraz zajęcia ze studentami na uczelni wyższej.

› Zobacz wszystkie artykuły

Dodaj komentarz

Kliknij tutaj aby skomentować artykuł

Facebook

Ad